Statek kosmiczny Ziemia

wystawa badająca związki między nauką i sztuką

kuratorka: Dobrila Denegri

Im bardziej zaawansowana staje się nauka, tym bliższa jest sztuce;
Im bardziej zaawansowana jest sztuka, tym bliżej jej do nauki.

Tak Richard Buckminster Fuller, jeden z najbardziej inspirujących architektów ubiegłego wieku, wynalazca, ekolog i filantrop, wyraził swoją wiarę w dialog między sztuką i nauką- dwiema głównymi dziedzinami, które obecnie bardziej niż kiedykolwiek tworzą nowe wizje przyszłości i poszerzają granice wiedzy. Podobne przekonanie wyrażali liczni artyści, którzy eksperymentowali z nowymi materiałami i sposobami ekspresji, tworząc zjawisko znane dziś pod nazwą „sztuki mediów”. Ich pionierskie działania określone zostały mianem sztuki kinetycznej i optycznej,  a także jako 'nowe trendy' i information art; kierunki te obecnie poddawane są historycznej rewaluacji, ze szczególnym uwzględnieniem kontekstu kulturowego centralnej i wschodniej Europy.

Nawiązując do historycznych postaci świata sztuki, które odegrały istotną rolę w przerzucaniu mostów między naukami humanistycznymi i przyrodniczymi, jak Piotr Kowalski, Aleksandar Srnec, czy Vladimir Bonačić,  wystawa prezentuje niektóre z najbardziej innowacyjnych prac badawczych prowadzonych na przecięciu różnych dziedzin. Sztuka i nanonauka, poprzez współpracę Victorii Vesny i Jamesa Gimzewskiego otwierają perspektywy, które skłaniają do ponownego przemyślenia zasad leżących u podstaw naszej relacji z otaczającym nas, materialnym światem.

Ten sam destabilizujący efekt osiągają niektórzy z najbardziej oryginalnych wizjonerów wśród architektów, designerów I projektatnów mody, takich jak  Simon Thorogood, mierzący się z powszechnym pojęciem mody tworząc ubrania przy użyciu dźwięków, czy młody austriacki artysta I performer Martin Rille, który projektuje ubrania zdolne do przechowywania danych i dźwięków. Prace Micol Assaël, Alicji Kwade i Katariny Löfström ukazują bardzo specyficzne połączenia między sztuką i nauką; Tobias Putrih natomiast sięga głębiej, podejmując dialog z science fiction.

To tylko niektóre przykłady nowych, fantastycznych form,  które mogą stać się częścią nie tak dalekiej przyszłości naszej planety – tego wspaniałego “statku kosmicznego”, płynącego przez Wszechświat; statku o ograniczonych zasobach energetycznych, jak ostrzegał Buckminster Fuller już w 1969 roku. Jego wyjaśnienia dotyczące Instrukcji obsługi Statku kosmicznego Ziemia rozbrzmiewają dziś szczególnie alarmującym echem, przypominając nam, jak bardzo jesteśmy od siebie zależni i wzajemnie połączeni.

Wystawa, obierając za konceptualny punkt wyjścia idee Fullera, prezentuje wizje artystów skoncentrowane na refleksji wokół człowieka i jego planety. Towarzyszy jej katalog, zawierający eseje autorstwa Dobrili Denegri, geografa Franco Farinelliego oraz artystki Xárene Eskandar.